روز سه شنبه دوم اسفند 1390 آیت الله هادوی تهرانی در جلسه افتتاحیه طرح گفتگوی آکادمیک الهیاتی که با هم کاری دانشگاه ادیان و مذاهب، جامعه المصطفی العالمیه و 24 نفر از اساتید و دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری دانشگاه پادربورن آلمان برگزار شد سخنانی به زبان انگلیسی ایراد فرمودند که اهم مطالب ایشان به شرح زیر می باشد:

-          نقش دین در تاریخ بشر

-          بیان سخنی از خواجه نصیر الدین طوسی که؛ «تمام دستورات بزرگ بشری مرهون ادیان و انبیاست».[1]

-          تلاش بشری برای رهایی از دین بعد از دوران روشنگری و مغرور شدن انسان به دانش بشری در قرن نوزدهم و نیمه اول قرن بیستم میلادی.

-          بازگشت مجدد بشر به سوی دین در دو دهه آخر قرن بیستم.

-          قرن بیست و یکم، قرن نوزا ئی ادیان.

-          توجه به دین در آغاز قرن بیست و یکم و اجلاس های بین المللی در سراسر جهان که برخی از آنها عبارتند از:

1-      شورای جهانی رهبران دینی (بانکوک 2002 میلادی)

2-      پارلمان جهانی ادیان (بارسلونا 2004 میلادی – ملبورن 2009 میلادی)

3-      کنفرانس ادیان جهانی (آستانه قزاقستان 2006 و 2009 میلادی)

4-      پارلمان جهانی ادیان که در 2014 میلادی در بلژیک برگزار خواهد شد.

-          مشکل افراطی گری در ادیان.

-          اقسام افراطی گری (دینی و غیر دینی) که افراطی گری دینی در اسلام طالبان و القاعده را به وجود آورده است و در مسیحیت، مسیحیان انجیلی را که در نو محافظه کاران آمریکا و به طور مشخص حکومت بوش حضور فعال داشتند و دارای نفوذ فراوانی در حال حاضر نیز هستند و در یهودیت صهیونیسم از آثار این نوع افراطی گری است.

-          اما افراطی گری غیر دینی سرمایه داری و لیبرالیسم را میتوان از آثار آن دانست.

-          ضرورت تفسیری معتدل از ادیان.

-          نقش مطالعات بین دینی در ارائه تفسیر معتدل از ادیان.

-          رویکردهای مطالعات تطبیقی در ادیان که عبارتند از:

الف) رویکرد تاریخی؛ این رویکرد بیش از آن که به مطالعه ی خود دین بپردازد به تاریخ پیروان دین پرداخته است.

ب) رویکرد کلامی؛ که این رویکرد موجب تشدید تعصبات مذهبی شده است.

ج) رویکرد جامعه شناختی؛ که به مطالعه تأثیر ادیان از دیگر جوامع می پردازد و بیشتر به آثار دین توجه دارد تا خود دین.

د) رویکرد روانشناختی؛ که به مطالعه تأثیر ادیان بر شخصیت افراد می پردازد و مانند رویکرد قبلی به آثار دین توجه دارد.

و) رویکرد مفهوم شناسانه؛ که به مطالعه مفاهیم موجود در ادیان با توجه به منابع خود آن دین می پردازد و میتواند منصفانه و علمی باشد، مثل مفهوم وحی در تفکر اسلامی و در فرهنگ مسیحی که از طریق این رویکرد میتوان به تفاسیر نزدیک تر در بین ادیان دست یافت.

دفتر آیت الله هادوی تهرانی

مجموعه تصاویر

[1] تجرید الاعتقاد.