بسمه‌تعالی محضر محترم دفتر استفتائات حضرت آیت‌الله هادوی تهرانی (دامت برکاته) سلام علیکم با توجه به اینکه امروزه کپی و بازنشر مطالب، تصاویر، ویدئوها، نوشته‌ها و سایر محتواهای منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی مختلف، امری بسیار متداول و رایج است و بسیاری از کاربران، محتوای منتشرشده در صفحات و کانال‌های دیگران را در صفحه یا کانال خود بازنشر می‌کنند، سؤال این است: آیا برای کپی و بازنشر محتوای متعلق به دیگران، لازم است از صاحب یا تولیدکننده آن محتوا اجازه گرفته شود؟ با توجه به اینکه وضعیت رضایت صاحبان محتوا یکسان نیست، حکم موارد زیر چیست؟ ۱. اگر صاحب محتوا صراحتاً اجازه کپی و بازنشر داده باشد، آیا بازنشر آن جایز است؟ ۲. اگر صاحب محتوا صراحتاً اعلام کرده باشد که «کپی و بازنشر ممنوع است» یا به هر نحو عدم رضایت خود را اعلام کرده باشد، آیا کپی و بازنشر آن بدون اجازه جایز است؟ ۳. اگر صاحب محتوا هیچ‌گونه اظهار نظری درباره اجازه یا عدم اجازه بازنشر نکرده باشد و برای ما نیز معلوم نباشد که نسبت به کپی و انتشار محتوای خود رضایت دارد یا خیر، حکم چیست؟ به‌خصوص در مواردی که دسترسی به صاحب محتوا امکان‌پذیر نباشد و عملاً امکان گرفتن اجازه از وی وجود نداشته باشد، آیا کپی و بازنشر محتوا جایز است یا همچنان نیاز به احراز رضایت یا کسب اجازه دارد؟ ۴. اگر کپی و بازنشر محتوا با هدف تجاری انجام شود؛ برای مثال، محتوا در یک صفحه یا کانال تجاری بازنشر شود و این کار موجب جذب مخاطب، تبلیغ، فروش کالا یا خدمات، دریافت وجه یا ایجاد درآمد و منفعت مالی برای بازنشرکننده شود، آیا حکم آن با بازنشر غیرتجاری متفاوت است؟ در صورتی که اصل کپی و بازنشر بدون اجازه جایز نباشد، درآمد و منفعت حاصل از چنین استفاده‌ای چه حکمی دارد؟ همچنین، آیا صرفِ انتشار عمومی محتوا در شبکه‌های اجتماعی و رواج عرفیِ بازنشر مطالب می‌تواند قرینه‌ای بر رضایت صاحب محتوا محسوب شود، یا اصل بر این است که تا زمانی که رضایت او احراز نشده، کپی و بازنشر جایز نیست؟ لطفاً ضابطه کلی و روشن شرعی در این مسئله را بیان فرمایید که در چه مواردی کپی و بازنشر محتوای دیگران جایز، در چه مواردی نیازمند اجازه صاحب محتوا، و در چه مواردی ممنوع است؛ و همچنین حکم منفعت یا درآمد حاصل از بازنشر تجاری محتوای دیگران را بیان فرمایید. با تشکر و احترام والسلام علیکم و رحمه‌الله